Borsa

Bilgibank, Hoşgeldiniz
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Kısaca

  • Borsa belli kurallara göre, talep edilen mallar için (organize edilmiş piyasaya) verilen addır. Örneğin menkul kıymetler (değerli evraklar) ile örnek olarak “hisse senetleri”, borçlar dövizler, belli mallar Metaller ve diğer hammaddeler veya türev hesaplamalar ile alınıp satılabilir. Borsa “arz talep” şeklinde “komisyoncunun aracılık yapmasıyla” piyasa koşulları ile birlikte işler ve fiyatların (kurların) resmi olarak belirlenmesiyle dengelenir.
  • Alınıp satılan malların fiyatlarının ya da kurların belirlenmesi “arz ve talebe” göre düzenlenir.Borsaların kendine özgü kuralları ve standartları vardır.
  • Hisse senedi, bono ve tahviller genellikle menkul kıymetler borsalarının içerisinde ticareti yapılageldiği halde, döviz ticareti için döviz borsaları (foreign exchange market) veya mal ticareti için emtia borsaları (commodity exchange) vardır.

Ana trendin yönü yükselme ise “boğa eğilimi” , düşüş ise “ayı eğilimi” denir. Ayılar düşerken alım yapar, yükselişte uykuda bekler. Boğalar ise yükselirken saldırır, alım yaparlar.

İsminin Kökeni

Borsa isminin ortaya çıkışı tartışmalıdır. Bununla ilgili üç kuram vardır

  • Bruggeli asilzade ailesi “van der Beurse” isminin 16. yüzyılda Latince Bursa (post, deriden çuval anlamında) kavramıyla birlikte “Beurs” kelimesine dönüşmesi. “Beurs” kelimesi birçok dile geçmiştir: bourse, Börse, borsa, birsja vb.

Aşağı Almanya-Hollanda bugün Belçika şehri Brugge’nin isminin kısmen değişmesi. Evlerinde İtalyan tüccarların düzenli olarak iş konuşmaları için toplandığı Bruggeli asilzade aile “de Beurse” isminden türemiş olması. İlk borsa 1531’de Anvers’te kuruldu, dünyanın ilk borsa binası 1613’te Amsterdam’da açılmıştır.

Borsa Türleri

  • Malların, her şeyden önce ithal ve tarımsal ürünlerin ticaretine yönelik ticari mal borsaları ilk borsa türleridir. Daha sonradan paslanmayan değerli maden ya da kahve gibi belli ürünlerin ticaretinde “uzmanlaşmış” uzman ürün borsaları ve özel borsalar ortaya çıkmıştır.
  • Futures mal işlemlerin tasfiye edildiği ve türevlerle işleme konulduğu “futures borsalar” ya da mala yönelik futures borsalar.
  • Hisselerle ve sabit faizli değerli kâğıtlarla yapılan ticaret için değerli kâğıtlardır ya da hisse senetleri borsaları borsa tanımı sık sık borsaların bu özel biçimi olarak kullanılır.
  • Yabancı paraların ticareti için döviz piyasaları
  • Borsaya benzer o“rganize piyasalar mevcuttur”, örneğin ulaşım ve sigorta alanı için hizmet borsaları, somut olarak örneğin gemicilik borsası.