Panama Kanalı

Bilgibank, Hoşgeldiniz
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Panama Kanalı
Panama Kanalı üst
Panama Kanalıdan bir görüntü
Genel Bilgiler
Acılış Tarihi: 1914
Toplam Uzunluk: 77km
Bölge: Güney Amerika ve Kuzey Amerika
Resimler
Panama Kanalı alt
Panama Kanalı genel
Panama Kanalı genel

Kısaca

  • Panama Kanali, Atlantik Okyanusu ile Pasifik okyanusunu birbirine baglayan bir su yoludur Atlas Okyanusu,dan diger Büyük Okyanus geçmek için tasarlanmış bir su yolu veya kanalı denir
  • İnşaatı ABD tarafından tamamlanmış ve kanal 1914'te hizmete açılmıştır. (77km) kilometre uzunluğundaki kanalın yapımı sırasında, sıtma ve sarı humma gibi bircok hastalıklardan büyük toprak kaymalarına kadar her türlü güçlükle karşılaşılmış ve yaklaşık (27.500)çalışanı bu süreçte can vermiştir.
  • Bu kanal Güney Amerika ve Kuzey Amerika'yı birbirinden ayırır.
  • Bugün New York'tan San Francisco'ya giden bir geminin, Panama kanalını kullanarak (9.500 km) yol yapması, Horn Burnu'nun dolaşılmasını zorunlu kılan eski günlerdeki (22.500 km) yola oranla büyük bir kolaylıktır.
  • Açılışından 2002 yılına dek, yaklaşık (800.000) geminin geçtiği tahmin edilen Panama Kanalı'ndan her yıl (14.000)'den fazla gemi geçmekte olup taşınan yük miktarı “203 milyon tonu” bulmaktadır.
  • Kanal boyunca yolculuk yaklaşık “9 saat” sürmektedir.Ayrıca kanalda bulunan indirgeçli kaldırgaç sayesinde aşılması zor olan noktalarda gemiler ilerleyebilmekte ve ivmasyon kazanabilmektedir.
  • Panama kanalı dünyanın mühendislik harikalarından biridir ve en pahalı kanaldır.Kanal, bölgenin sosyoekonomik koşullarını geliştirmiştir. Panama kanalı ile Panama halkının refah seviyesi yükselmiştir. Kanal ülkenin gelişimine önemli katkılar sağlamıştır.
  • Panama Kanalı deniz seviyesinden (28 metre) yukarıdadır.Sıvıların dengesi kanunundan faydalanılarak gemiler kanal içinde yavaş yavaş yükseltilir ve aynı metotla diğer tarafa doğru indirilir..

Yapılışı

  • Teknoloji insan hayatına büyük kolaylıklar sağladı. Ulaşımda da gerçekleşen teknolojik gelişmeler insan oğluna dünyayı küçülttü artık dünyada yetmez oldu uzaya doğru yolcululara başladı. Teknolojinin nimetini geçtiğimiz yüzyıllarda da kullanan insan oğlu zamanının en gelişmiş taşımacılık hizmeti olan gemilerden çok yararlandı.
  • Gemi ulaşımı için yeni sistemler, haritalar, boğazlar, kanallar, gibi bir çok yenilik yapıldı. Bu yenilikelerden biri olan, Amerika Kıtasının tam ortasında bulunan haritadan bakınca incecik bir yer gibi gözüken ancak çok büyük bir çapta olan o kıstağı birbirinden ayırıp orayı Panama Kanalı haline getirmek o kadar kolay olmadı.
  • Panama Kanalı projesiyle önce, Süveyş Kanalını açarak ün kazanan Ferdinand de Lesseps ilgilendi. Panamaya keşfe çıkmak için 1876 da 8 mühendisle yola çıkan Lesseps Panama Ormanına yenik düştü ve 8 kişi gittikleri keşfi 5 kişi tamamladı.
  • Kötü olaylar bununla kalmadıyıp 1880 yılında Panama şirketini kuran Lesseps in Şirketinin sermayesi 300 milyonluk hisse senedinden meydana geliyordu. Reklamlar yapıldı, Panamaya milyonlarca dolar para bağlayan küçüklü büyüklü hisse sahipleri çok umutluydu. Çalışmlara başlandığında Panama ormanının büyük darbesini yiyen işçiler yazın kavurucu sıcağın altında, eylülde fırtına gibi yağan yapmurda hepsi koca koca olan kayalarla dolu Panama da çalışmaya çalışıyorlardı.
  • Bunun yanında sıtma ve sarıhumma sinekleri herşeyi talan ediyordu. Lesseps ise Avrupaya iklimin zararsızlığını kanıtlamak için ailesiyle birlikte Panamaya gitti ancak ailesinin tümünü orada kaybetti. Bu projede Eiffel kulesinin mühendislerinden biri olan Leon Boyer de can verdi. İşçiler ölüme çok yakındılar, 1881-1889 yılları arasında 17 bin işçiden 5 bini telef oldu. Böylece şantiye kapatıldı ve şirket battı. Bunun üzerine bu prejeye Amerikalılar el attılar. Amerikalılar önceden tedbirli olup her türlü önlemi aldılar batklılara bolca petrol döküldü, en kuvvetli makineler kullanıldı, 30 bin zenci 12 bin Avrupalı işçi ordusu çalıştırılıyordu. Amerikalılar başarmışlardı Panama Kanalını 3 Ağustos 1914 günü hizmete açtılar ve yine aynı gün ilk kez bir gemi Panama Kanalından geçmiş oldu.

Tarihçe

  • Panama Kanalı'nı[1] açmak için ilk ciddi öneri, Paris'te 1879'da toplanan uluslararası bir kong­rede gündeme geldi. Süveyş Kanah'nın başa­rılı yapımcısı Fransız mühendis Ferdinand de Lesseps, bir şirket kurarak Kolombiya Cumhuriyeti'nden (Panama Kıstağı)'nda kanal açma hakkı aldı. Ama, 1881'de başlayan bu ilk girişim sağlık koşulları ve kanal için toplanan paranın yanlış kullanımı sonucu başarısızlığa uğradı. 22 binden fazla işçi sarıhumma ve sıtmadan öldü. Çalışmalar 1889'da durdu­ruldu.
  • 1898'deki İspanya Amerika Savaşı sırasın­da ABD, donanmasının Atlas Okyanusu ile Büyük Okyanus arasında ikiye bölünmesin­den rahatsız oldu ve 1902'de Fransa'nın kanal haklarını satın aldı. O dönemde Panama Kıstağı Kolombiya toprakları içinde yer alı­yordu.
  • Kanalın açılması konusunda Kolombi­ya'nın isteksiz davranması üzerine, ABD Başkanı Theodore Roosevelt, Panama halkı­na Kolombiya'dan ayrılma ve kendi devletle­rini kurma çağrısında bulundu. Yeni Panama Cumhuriyeti (ABD)'ye kıstakta kanal açma hakkının yanı sıra, kanal bölgesini işletme ve denetleme ayrıcalığı tanıdı. John Stevens ve George Goethals yönetimindeki kanal yapımı 7 yıl sürdü. Aynı anda (65 bin) kişinin çalıştığı kanaldan 153 milyon metreküp top­rak ve kaya temizlendi.
  • Ağustos 1914'te kanal gemilere açıldı ve denizyoluyla New York San Francisco arasını (13.000 km) kısalttı. Kanalın her iki yakasında sekizer kilometre genişliğinde bir alanı "Kanal Bölgesi" olarak ilan eden ABD bu bölgeyi denetimine aldı. Karşılık olarak da Panama'ya yıllık kira öde­meye başladı.
  • 1979'da kanalın çevresindeki topraklar Panama'ya geri verildiyse de işletil­mesinde ABD'nin söz hakkı sürdü. İki devlet arasındaki antlaşmaya göre Panama Kanalı' nın denetimi 2000 yılında tümüyle Panama' ya verilecektir. Günümüzde bazı büyük gemi­ler kanaldan geçememektedir. Ayrıca kanal­dan geçebilecek gemi sayısı yılda 15 bin ile sınırlıdır. Bu gibi nedenlerle, başka bir kanal daha açılmasına ilişkin yeni tasarılar gündem­dedir..

Kaynakça

  1. http://www.msxlabs.org/forum/dunya-cografyasi/8416-panama-kanali.html Fransız mühendis Ferdinand de Lesseps, bir şirket kurarak Kolombiya Cumhuriyeti'nden Panama kanal açma hakkı aldı

Dış Baglantılar